KOBİ’ler İçin Nakit Akışı Yönetimi: Kârlı Görünüp Zorlanmamak
Bir işletmenin kârlı olması, parasının olacağı anlamına gelmez. Kâr bir hesap sonucudur; nakit ise kasanızdaki gerçek paradır. Bu ikisi arasındaki zaman farkı, çoğu KOBİ’nin zorlandığı yerdir.
Kâr neden nakde eşit değildir?
Basit bir örnek: 100.000 TL’lik mal satıyorsunuz, maliyeti 70.000 TL. Kârınız 30.000 TL görünür. Ama müşteriden parayı 90 gün sonra alacaksınız, tedarikçiye ise 30 gün içinde ödeyeceksiniz. Aradaki 60 günü kendi paranızla kapatmanız gerekir. Kârlısınız ama nakit sıkıntısındasınız.
Nakit döngüsünü kısaltın
Nakit döngüsü şu şekilde hesaplanır:
Stokta kalma süresi + Alacak tahsil süresi − Tedarikçiye ödeme süresi
Bu sayı ne kadar küçükse o kadar iyidir. Üç kaldıracınız var:
- Stok süresini kısaltın: Yavaş dönen ürünleri azaltın, sipariş miktarlarını gerçek satış hızına göre belirleyin.
- Tahsilatı hızlandırın: Vadeleri kısaltın, peşin ödemeye küçük iskonto tanımlayın.
- Ödemeyi düzene bağlayın: Tedarikçilerinizle gerçekçi vade konuşun; erken ödeyip nakdinizi bağlamayın.
13 haftalık nakit planı
KOBİ’ler için en pratik araç 13 haftalık nakit tablosudur. Her hafta için beklenen tahsilatları ve yapılacak ödemeleri yazarsınız. Sonuç negatife dönüyorsa, o haftaya girmeden önlem alacak zamanınız olur.
Tabloyu haftada bir güncelleyin. Tahminlerinizin gerçekleşenle ne kadar tuttuğunu görmek, birkaç hafta içinde tahmin gücünüzü ciddi biçimde artırır.
Nakit sıkışınca ilk bakılacak yerler
- Vadesi geçmiş alacaklar: En hızlı nakit buradadır. Yaşlandırma raporunu açın, 30 günü geçenleri arayın.
- Ölü stok: Aylardır hareket görmeyen ürünler nakde çevrilmeyi bekliyor demektir.
- Tekrarlayan giderler: Kullanılmayan abonelikler, gereksiz hatlar, atıl ekipman kiraları.
- Ödeme takvimi: Aynı haftaya yığılmış ödemeleri yayın.
Ölçemediğinizi yönetemezsiniz
Nakit akışı yönetiminin ön şartı, kayıtların güncel olmasıdır. Faturalar geç girilirse alacak raporu yanlış çıkar; giderler işlenmezse kâr olduğundan yüksek görünür. Ön muhasebenizi düzenli tutmak, nakit yönetiminin temelidir.
HesapX’te kasa, banka, cari ve gider kayıtları aynı yerde tutulur; haftalık nakit tablonuzu gerçek rakamlarla kurabilirsiniz.